گره کار لوزان کجاست؟

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی کهگیلویه، به نقل از خبرنگار اعزامی شبکه اطلاع رسانی راه دانا از لوزان سوئیس،  الان یکی دو روز است که خبر خاصی از محل مذاکرات هسته ای بین ایران و گروه 1+5 منتشر نمی شود و این شاید برای بسیاری از مردم به علامت سوال جدی تبدیل شده باشد. بر اساس آنچه پیش از این اعلام شده بود خیلی ها منتظر بودند تا روز یکشنبه یک خبر تمام کنده بشنوند یا این که حداقل بدانند چه اتفاقی قرار است در پایان این دور از مذاکرات رخ دهد اما دقیقا از روز یکشنبه ناگهان همه چیز در حالت سایلنت قرار گرفت و همه خبرنگاران در بی خبری فرو رفتند.

این روزها تقریبا به جز اعضای تیم مذاکره کننده نمی دانند چه اتفاقی داخل اتاق های گفت و گو در حال شکل گیری است .البته اگر بگوییم آنها هم نمی دانند واقعا چه نتیجه ای به دست خواهد آمد حرف گذافی نزده باشیم چرا که به نظر می رسد طرف مقابل بحث های خاصی را پی گیری می کند که تیم مذاکره کننده ما حاضر به کوتاه آمدن بر سر انها نیست.

طرف غربی به شدت بر مساله آر اند دی یا همان تحقیق و توسعه پافشاری دارد و می خواهد کنترل این کار را در ایران به دست بگیرد یا مانع آن شده یا این که از همه چیز در حوزه دانشگاهی هم مطلع باشد اما ایرانی ها می گویند تحقیق و توسعه حق ماست و کسی نمی تواند مانع آن شود و دانشمندان ما را مجبور به ارایه گزارش یا کنترل کند.

غربی ها اما اصرار دارند که از این موارد مطلع باشند و یک دوره چند ساله را هم برای آن در نظر گرفته اند . 

ایران می گوید این کار حقوق هسته ای ما را نقض می کند و غرب اگر می خواهد کنترل کند فقط وقتی می تواند وارد شود که نتایج علمی به دست آمده وارد حوزه عملیاتی شده و به یک پروسه فیزیکی مانند نصب سانتریفوژهای نسل جدید یا اقدامات مشابه آن تبدیل شود.

از سوی دیگر طرف غربی اصرار دارد که تحریم های شورای امنیت در صورت نقض توافقات به طور اتوماتیک سر جای خود باز گردند اما ایرانی ها می گویند چیزی به نام بازگشت اتوماتیک نداریم و اگر نقض توافقات ضورت پذیرفت پرونده باید مسیر عادی خود را طی کرده و دوباره با طرح شدن در صحن شورای امنیت و رای گیری به نتیجه برسد نه این که شورای امنیت فدای یک توافق نامه شده و اختیار کار از دست آن خارج شده و به قضاوت طرف غربی یا آمریکا سپرده شود.

نکته مهم دیگر این است که اگر فرضا تخلفی هم صورت گرفت چه کسی درباره آن قضاوت خواهد کرد؟ ایا این کار بر عهده طرف مذاکره کننده یا امریکا خواهد بود؟ ایا می توان اختیار شورای امنیت را به دست آمریکا سپرد؟ ایا می توان قاضی و مجری و طرف دوم قرار داد را یکسان قرار داد؟

ایران اصرار دارد که این روند اشتباه است و اگر قرار است تحریم ها به علت نقض توافقات دوباره اعمال شود باید مرجع تشخیص تخلف یک داور بی طرف باشد و البته فرصت دفاع و یا اصلاح تخلفی که ممکن است سهوی هم بوده باشد یا بر اساس یک برداشت اشتباه طرف مقابل باشد وجود داشته باشد.

علاوه بر این ها طرف ایرانی تصریح می کند همه تحریم های اقتصادی ناشی از اتفاقات هسته ای باید یکباره برداشته شود و همه افرادی هم که بر این اساس در فهرست تحریم قرار گرفته اند از این فهرست خارج شوند و حساب های بانکی هم ازاد شود.

در هر صورت این موارد به علاوه نظام تحریم ها و همچنین توافق یکباره بر سر همه موارد از جمله موضوعاتی است که باعث شده کار کمی پیچیده شده و اخبار مذاکرات در حالت سکوت قرار گیرد.

البته از نگاه خبری، سکوت هم یک خبر است و خود بیانگر فضای حاکم بر مذاکرات و گره های موجود است اما واقعیت این است که گره کار اکنون مواردی است که ذکر شد و هیچ کس واقعا نمی داند چه اتفاقی خواهد افتاد مگر طرف غربی که بر مواضع نادرست خود اصرار دارد و می کوشد از دادن حقوق مسلم ایرانی ها خود داری کند.

واقعیت دیگری هم که باید به آن توجه کرد این است که همه بازیهای رسانه ای طرف مقابل و حتی اظهار نظر برخی مقامات اروپایی را هم باید در راستای همین سیاست ها دانست وگرنه به خوبی روشن است که کار اصلی در تیم اروپایی و آمریکایی در دست آمریکا است و آنها گاهی نقش پلیس بد را به فرانسه و گاهی به آلمان یا دیگری می دهند. 

باید گفت نقش اصلی اکنون بر عهده آمریکا است و تاریخ نشان داده است که هر کجا مقابل زیاده خواهی این کشور ایستاده ایم موفق به احقاق حقوق خود شده ایم. 

تیم مذاکره کننده ایرانی می داند که اگر توافق احتمالی را باز بگذارد و موضوعات حل نشده یا مبهم یا دوپهلو در آن بماند قطعا در میان مدت آمریکایی ها نهایت سواستفاده را خواهند کرد و از هر راهی برای تخریب توافق یا برداشت شخصی بهره می برند. آمریکایی ها به دنبال ایجاد یک حفره مخفی برای اعمال فشار بر ایران هستند و برای دستیابی به این هدف از هر راهی استفاده می کنند تا توافق ایجاد شده راه را برای سواستفاده آنها فراهم کند.

ایران اما می گوید قرارداد یا توافق یا تفاهم نامه باید صریح و بدون تفسیر های احتمالی باشد و اگر تفسیری هم باید صورت گیرد این کار باید توسط یک مرجع بی طرف انجام شود نه خود طرف قراداد. ضمن این که تیم مذاکره کننده ما می گوید در پایان نشست لوزان قراردادی مکتوب نخواهد شد چرا که همه چیز باید یکباره انجام شود نه در چند مرحله. آنها می گویند نهایت چیزی که در پایان نشست لوزان منتشر خواهد شد یک بیانیه مطبوعاتی خواهد بود و نه بیشتر

به هر حال اکنون همه منتظر نتیجه این مذاکرات در اتاق های در بسته هستند . این که ایا راه حلی به دست خواهد آمد یا خیر ظرف امشب یا فردا مشخص خواهد شد.